Een praktische route voor Nederlanders die zich blijvend in Spanje willen vestigen. De precieze volgorde kan per gemeente en persoonlijke situatie verschillen.
Een goede emigratie begint vóór de verhuiswagen vertrekt
Maak één dossier voor beide landen. Zet daarin alle afspraken, documenten, polisnummers, contactpersonen, betalingen en deadlines. Regel grote beslissingen — woning, inkomen, zorg en belasting — eerst. Abonnementen en kleine adreswijzigingen komen daarna.
De basis: eerst weten op welke grond je in Spanje woont
Als Nederlander ben je EU-burger. Voor een verblijf van langer dan drie maanden registreer je je in Spanje als EU-burger. Afhankelijk van je situatie toon je werk of zelfstandig ondernemerschap aan, of voldoende middelen én een volledige zorgdekking. Een NIE is je identificatienummer; het is niet hetzelfde als residencia.
Fase 1 · zes tot twaalf maanden vooraf
Maak het plan financieel en juridisch haalbaar
Bepaal je woonroute. Ga je werken, als autónomo beginnen, met pensioen of leven van eigen middelen? Dit bepaalt welke bewijsstukken voor residencia en zorg nodig zijn.
Maak een volledig jaarbudget. Reken niet alleen woning en boodschappen, maar ook koopkosten, gestor of advocaat, verzekeringen, auto, gemeentelijke belastingen, verhuizing, borg en een ruime noodbuffer mee.
Kies huren of kopen zonder haast. Laat een koopwoning onafhankelijk juridisch én bouwkundig controleren. Controleer eigenaar, schulden, vergunningen, kadaster, gemeenschap en openstaande lasten.
Laat de belastingpositie beoordelen. Bespreek het emigratiejaar, Nederlands vastgoed, onderneming, pensioen, spaargeld en Spaanse aangifteplichten met iemand die beide landen begrijpt.
Beslis wat meegaat. Vraag offertes voor verhuizing en opslag. Bepaal vroeg of invoer van de Nederlandse auto financieel en praktisch verstandig is.
Fase 2 · drie tot zes maanden vooraf
Verzamel documenten en regel de basis
Vraag het NIE-nummer aan. In Spanje begint bijna alles met een NIE: kopen, bankzaken, belastingen, contracten en voertuigregistratie. Vraag het ruim op tijd aan, maar onthoud dat een NIE geen verblijfsbewijs is.
Controleer paspoort en identiteitskaart. Vernieuw documenten liever vóór vertrek. Controleer ook DigiD, sms-controle en toegang tot MijnOverheid.
Verzamel officiële aktes. Denk aan geboorte- en huwelijksakte, bewijs burgerlijke staat en zo nodig apostille of beëdigde vertaling. Vraag per procedure wat werkelijk nodig is.
Onderzoek de zorgdekking. Werknemers, zelfstandigen, gepensioneerden en mensen met een Nederlandse uitkering kunnen onder verschillende regels vallen. Controleer bij verzekeraar, SVB, UWV of CAK wat voor jou geldt.
Bereid bankzaken voor. Houd voorlopig een Nederlandse rekening aan, controleer of de bank een Spaans adres accepteert en open wanneer nodig een Spaanse rekening voor lokale incasso’s.
Fase 3 · laatste maand en vertrekweek
Rond Nederland gecontroleerd af
Geef de verhuizing door aan de gemeente. Wie binnen een periode van twaalf maanden langer dan acht maanden buiten Nederland verblijft, moet zich doorgaans uitschrijven uit de BRP. Doe dit niet onnodig vroeg en controleer bij je gemeente wanneer de melding kan.
Bewaar het bewijs van uitschrijving. Controleer ook welk buitenlands adres in de Registratie Niet-Ingezetenen staat.
Meld de verhuizing afzonderlijk. Gemeente-uitschrijving wijzigt niet automatisch alles. Informeer bank, pensioenfonds, verzekeraars, Belastingdienst, UWV of SVB, zorgverzekeraar, RDW en andere belangrijke organisaties.
Zeg Nederlandse verzekeringen niet te vroeg op. Vraag iedere verzekeraar schriftelijk tot welke datum dekking bestaat. Regel nieuwe dekking voordat de oude eindigt.
Maak een vertrekmap. Neem originelen, kopieën, medicatieoverzicht, recepten, verzekeringsbewijzen, voertuigpapieren, COC en belangrijke telefoonnummers zelf mee; stop ze niet in de verhuiswagen.
Fase 4 · eerste dagen en weken in Spanje
Maak jezelf lokaal vindbaar en regelbaar
Schrijf je in op het padrón. Dit is de gemeentelijke inschrijving op je Spaanse woonadres. Vraag bij jouw ayuntamiento welke huur-, koop- en identiteitsdocumenten nodig zijn.
Regel Spaanse bereikbaarheid. Zorg voor een telefoonnummer, betrouwbaar internet en toegang tot e-mail en DigiD voordat belangrijke codes of afspraken binnenkomen.
Activeer bank en vaste lasten. Regel water, elektriciteit, afval, internet en verzekeringen. Controleer namen, NIE, rekeningnummer, meterstanden en ingangsdatum op ieder contract.
Vraag het digitale certificaat aan. Met een certificado digital of Cl@ve kun je veel Spaanse overheidszaken online regelen. Maak meteen een veilige back-up wanneer je het certificaat ontvangt.
Leg de woning vast. Fotografeer bij huur de staat en meterstanden. Noteer bij nieuwbouw of koop alle gebreken en meld ze direct schriftelijk.
Fase 5 · binnen drie maanden en het eerste jaar
Maak de emigratie officieel compleet
Registreer je als EU-burger. Wie langer dan drie maanden in Spanje woont, vraagt het Certificado de Registro de Ciudadano de la Unión aan. Hiervoor gelden bewijsstukken passend bij werk, autónomo, pensioen of eigen middelen en zorgdekking.
Regel zorg en SIP. Breng je recht op de Spaanse publieke zorg in kaart, registreer een eventueel S1-formulier en vraag daarna waar van toepassing de SIP-kaart aan. Gebruik privézorg als aanvulling of wanneer jouw verblijfsroute dat verlangt.
Regel werk en sociale zekerheid. Begin je voor jezelf, laat dan vóór de start beoordelen wanneer inschrijving bij Hacienda en Seguridad Social nodig is. Bewaar facturen en zakelijke kosten vanaf dag één.
Zet de auto op de juiste registratie. Meld de verhuizing vooraf aan de Nederlandse verzekeraar. Regel indien van toepassing import-ITV, belastingen, DGT-inschrijving, Spaanse platen en Spaanse verzekering. Rijd niet door op aannames over drie of zes maanden.
Controleer het emigratiejaar fiscaal. Nederland kan om een emigratieaangifte vragen; Spanje kan als fiscaal woonland inkomen en vermogen wereldwijd meenemen. De 183-dagenregel is belangrijk, maar niet altijd het enige criterium.
Controleer AOW en pensioen. Buiten Nederland bouw je meestal geen AOW meer op; ieder niet-verzekerd jaar kan de latere AOW met 2% verlagen. Vraag de SVB tijdig naar vrijwillige verzekering en voorwaarden.
Plan een controle na drie, zes en twaalf maanden. Controleer adressen bij bank, DGT, verzekeringen en instanties, automatische incasso’s, belastingdeadlines en de geldigheid van alle polissen.
Neem deze documenten mee
Geldig paspoort en identiteitskaart
NIE-bewijs en kopieën
Geboorte- en huwelijksakte indien relevant
Uitschrijfbewijs en buitenlands adres
Arbeidscontract, pensioen- of uitkeringsspecificaties
Bewijs van voldoende middelen
Zorgpolis, S1 of ander zorgbewijs
Koopakte of huurcontract
Bankafschriften en Nederlandse jaaroverzichten
Rijbewijs, kentekenbewijs, COC en aankoopbewijs auto
Medicatieoverzicht en recepten
Digitale én papieren kopieën van alles
Veelgemaakte fouten
Denken dat NIE, padrón en residencia hetzelfde zijn
Alles door één makelaar, gestor of keyholder laten bepalen
De Nederlandse zorg- of autoverzekering beëindigen voordat de nieuwe dekking ingaat
Alleen mondelinge afspraken maken
Te weinig financiële reserve aanhouden
Belastingadvies pas na het emigratiejaar zoeken
Aannemen dat iedere gemeente precies dezelfde documenten vraagt
Originele stukken met de verhuiswagen meesturen
Onze ervaring: rustig regelen, alles bewaren
Wij zijn Ewald en Desiree en merkten zelf hoeveel stappen met elkaar samenhangen. Zonder het juiste document kun je bij een volgende afspraak weer opnieuw beginnen. Daarom bewaren wij van iedere aanvraag de afspraakbevestiging, betaalbon, e-mail, kopie en naam van de contactpersoon.
Laat je niet opjagen. Vraag door wanneer iets niet duidelijk is en laat belangrijke keuzes controleren door een onafhankelijke deskundige. Geniet ondertussen ook van de verhuizing: niet alles hoeft in de eerste week perfect geregeld te zijn.
Noodgeval? Bel in Spanje 112. Voor niet-spoedeisende zorg gebruik je de regionale gezondheidsdienst of je verzekeraar.
⚖️ Belangrijk bij emigratie
Testament & erfrecht in Spanje
Woon je in Spanje, dan is het verstandig om te controleren of je Nederlandse testament nog aansluit bij je nieuwe situatie.
Nederlands of Spaans testament?
Bij emigratie naar Spanje kunnen je woonplaats, bezittingen en de Europese regels voor erfrecht gevolgen hebben voor de afwikkeling van een nalatenschap. Een Nederlands testament blijft niet zomaar waardeloos, maar het is belangrijk om te controleren welk erfrecht van toepassing is en of een rechtskeuze verstandig is.
Laat je persoonlijke situatie daarom beoordelen door een notaris of deskundige die Nederlands én Spaans erfrecht kent.